logo-gk_poprawione

Evenio

Historyczne wspomnienia
Jan Gustaw Rokita
Centrum Informacji Kulturalnej iTurystycznej w Górze Kalwarii

O tym jak burmistrza Nowej Jerozolimy Wojciecha Plewkiewicza o pobicie własnej matki oraz nieprawne zdobycie urzędu niesłusznie oskarżono …

Do dziś, pisząc o dawnych czasach zwykło się uważać, iż zachowania naszych przodków znacząco odbiegają od współczesnych. W opinii wielu historyków i znawców obyczajów w XVII i XVIII wiecznej Rzeczypospolitej szczególnie miano w dawnych wiekach pielęgnować wartości takie jak szacunek dla najbliższych, zwłaszcza zaś własnej rodziny i przodków. Wydarzenia rozgrywające się w Nowej Jerozolimie w 1722 roku zdają się jednak przeczyć tym poglądom. W tymże roku bowiem Franciszek Kotowski pozwał burmistrza Wojciecha Plewkiewicza o „nieprzystojne akcje i matki własnej pobicie” a także o „nieprawne zdobycie urzędu burmistrza”. Ostatecznie jednak analizując treść wyroku z dnia 2 marca 1722 roku wydanego przez księdza prepozyta Tomasza Kamińskiego (?) okazuje się, że przebieg powyższego dramatycznego zdarzenia był nieco inny. Główną winowajczynią okazała się być małżonka burmistrza, której za powyższy pożałowania godny uczynek naznaczono karę uczestnictwa we mszy świętej w kaplicy Piłata (obecnym kościele pw. Podwyższenia Krzyża św.) w święto św. Kazimierza. Plewkiewiczową zobowiązano także do przeproszenia matki w obecności światków. Jednocześnie zaś samego burmistrza Wojciecha Plewkiewicza uwolniono z zarzutów o nieuczciwe objęcie urzędu na skutek skorumpowania obywateli górskich uczestniczących w elekcji burmistrzowskiej.

Opisana przez nas sprawa, której zakończenie miało miejsce 2 marca 1722 roku stanowi kolejny dowód, iż zeznania skarżących nie jednokrotnie nie pokrywały się z prawdą. Tym większy więc obowiązek spoczywał każdorazowo na każdym aktualnym księdzu prepozycie. Niejednokrotnie bowiem okazywało się, iż ustalenie prawdy nie było łatwe ani też nie następowało szybko.

 

Opracowania: M. Borkowska OSB, Dzieje Góry Kalwarii, Kraków 2002.
Podstawa źródłowa: s. M. Borkowska, Księga sądów dworskich Nowej Jerozolimy, Góra Kalwaria 2015.

 

centrum2

 

Wszelkie prawa zastrzeżone © 2012 - Gmina Góra Kalwaria